دکتر فاطمه امیدی فر
فهرست مطالب
Toggleتست پاپ اسمیر و تست HPV و هر آنچه باید درباره غربالگری سرطان دهانه رحم بدانید
تست پاپ اسمیر و تست HPV چیست؟
سلامت دهانه رحم نقش مهمی در سلامت زنان دارد و یکی از مؤثرترین راههای پیشگیری از سرطان دهانه رحم، انجام منظم تست پاپ اسمیر و تست HPV است. بسیاری از زنان تصور میکنند این دو آزمایش مشابه هستند، در حالی که هر کدام هدف متفاوتی دارند و در کنار هم میتوانند احتمال تشخیص زودهنگام بیماری را به میزان قابل توجهی افزایش دهند.در این مقاله به رایجترین سوالات درباره تست پاپ اسمیر و تست HPV پاسخ میدهیم.
تست پاپ اسمیر چیست؟
تست پاپ اسمیر (Pap Smear) یک آزمایش غربالگری است که طی آن پزشک یا ماما نمونهای از سلولهای دهانه رحم را جمعآوری میکند. این نمونه در آزمایشگاه بررسی میشود تا تغییرات غیرطبیعی سلولی که ممکن است در آینده به سرطان دهانه رحم منجر شوند، شناسایی شوند.هدف اصلی این آزمایش، تشخیص زودهنگام تغییرات پیشسرطانی است؛ یعنی قبل از آنکه بیماری به سرطان تبدیل شود.تست HPV چیست؟
تست HPV برای شناسایی ویروس پاپیلومای انسانی (Human Papillomavirus) انجام میشود. برخی از انواع این ویروس، بهویژه تیپهای پرخطر، عامل اصلی ایجاد سرطان دهانه رحم هستند.در این آزمایش، وجود DNA ویروس در سلولهای دهانه رحم بررسی میشود.تفاوت تست پاپ اسمیر و تست HPV چیست؟
مهمترین تفاوت این دو آزمایش در هدف آنهاست:- تست پاپ اسمیر تغییرات سلولی دهانه رحم را بررسی میکند.
- تست HPV وجود ویروس عامل این تغییرات را شناسایی میکند.
چه افرادی باید تست پاپ اسمیر انجام دهند؟
به طور کلی زنان از سن ۲۱ سالگی یا پس از شروع فعالیت جنسی باید طبق نظر پزشک غربالگری را آغاز کنند.برنامه انجام آزمایش به عواملی مانند سن، نتیجه آزمایشهای قبلی، وضعیت سیستم ایمنی و سابقه پزشکی بستگی دارد.
تست HPV از چه سنی توصیه میشود؟
در بسیاری از راهنماهای پزشکی، تست HPV معمولاً از سن ۳۰ سالگی همراه با تست پاپ اسمیر توصیه میشود، زیرا عفونت HPV در سنین پایینتر شایع است و اغلب بدون درمان برطرف میشود.البته در برخی شرایط، پزشک ممکن است انجام این تست را زودتر نیز پیشنهاد دهد.تست پاپ اسمیر چگونه انجام میشود؟
در این آزمایش فرد روی تخت معاینه قرار میگیرد. پزشک با استفاده از وسیلهای به نام اسپکولوم دهانه رحم را مشاهده کرده و با یک برس یا کاردک مخصوص، نمونه کوچکی از سلولهای دهانه رحم برمیدارد.کل فرآیند معمولاً کمتر از چند دقیقه طول میکشد و اغلب دردناک نیست، هرچند ممکن است کمی احساس فشار یا ناراحتی ایجاد شود.آیا تست HPV با پاپ اسمیر متفاوت است؟
روش نمونهگیری تقریباً مشابه است و در بسیاری از موارد هر دو آزمایش با همان نمونه انجام میشوند؛ بنابراین معمولاً نیازی به نمونهگیری جداگانه نیست.قبل از انجام تست پاپ اسمیر چه نکاتی را باید رعایت کرد؟
برای افزایش دقت نتیجه بهتر است:- آزمایش در دوران قاعدگی انجام نشود.
- تا ۴۸ ساعت قبل از آزمایش رابطه جنسی نداشته باشید.
- از دوش واژینال استفاده نکنید.
- از کرمها، شیافها و داروهای واژینال بدون نظر پزشک استفاده نکنید.
آیا تست پاپ اسمیر درد دارد؟
اکثر خانمها درد قابل توجهی احساس نمیکنند. ممکن است هنگام ورود اسپکولوم یا نمونهبرداری کمی فشار یا ناراحتی خفیف ایجاد شود که معمولاً ظرف چند دقیقه برطرف میشود.اگر نتیجه تست HPV مثبت باشد یعنی سرطان دارم؟
خیر.مثبت بودن تست HPV به معنای ابتلا به سرطان نیست. این نتیجه تنها نشان میدهد که ویروس در بدن وجود دارد. بسیاری از عفونتهای HPV طی یک تا دو سال توسط سیستم ایمنی بدن از بین میروند.در صورت مثبت بودن نتیجه، پزشک ممکن است انجام آزمایشهای تکمیلی یا پیگیریهای دورهای را توصیه کند.اگر نتیجه پاپ اسمیر غیرطبیعی باشد چه باید کرد؟
غیرطبیعی بودن نتیجه نیز به معنی سرطان نیست.گاهی تغییرات خفیف سلولی ناشی از التهاب، عفونت یا عفونت HPV است. پزشک با توجه به شدت تغییرات ممکن است تکرار آزمایش، تست HPV یا کولپوسکوپی را پیشنهاد کند.هر چند وقت یکبار باید این آزمایشها انجام شوند؟
فواصل انجام آزمایش به سن، نتایج قبلی و نظر پزشک بستگی دارد.در افراد کمخطر معمولاً غربالگری هر چند سال یکبار کافی است، اما در برخی شرایط ممکن است فواصل کوتاهتر توصیه شود.آیا واکسن HPV جایگزین تست پاپ اسمیر است؟
خیر.واکسن HPV خطر ابتلا به بسیاری از انواع پرخطر ویروس را کاهش میدهد، اما از همه انواع HPV محافظت نمیکند. بنابراین حتی افرادی که واکسن دریافت کردهاند نیز باید طبق برنامه غربالگری، تستهای لازم را انجام دهند.چه عواملی خطر ابتلا به HPV را افزایش میدهد؟
برخی عوامل میتوانند احتمال ابتلا را افزایش دهند، از جمله:- شروع زودهنگام فعالیت جنسی
- داشتن شرکای جنسی متعدد
- ضعف سیستم ایمنی
- مصرف سیگار
- سابقه ابتلا به عفونت HPV
جمعبندی
تست پاپ اسمیر و تست HPV دو ابزار مهم برای پیشگیری و تشخیص زودهنگام سرطان دهانه رحم هستند. انجام منظم این آزمایشها، پیگیری نتایج و مراجعه دورهای به پزشک میتواند از بسیاری از موارد سرطان دهانه رحم جلوگیری کند. اگر زمان انجام غربالگری شما فرا رسیده است، بهتر است آن را به تعویق نیندازید و با پزشک درباره مناسبترین برنامه غربالگری مشورت کنید. دکتر فاطمه امیدی فر متخصص زنان و زایمان در سعتدت آباد09020096471
سوالتون رو بپرسید
اگر پاسخ سوالتون رو پیدا نکردین از دکتر فاطمه امیدی فر بپرسید

